Nöbetçi Eczaneler
Jeoloji Mühendisi Prof. Dr. Osman Bektaş, Karadeniz Bölgesi’nde etkisini artıran sağanak yağışların ardından Trabzon ve Rize için önemli bir heyelan uyarısında bulundu. Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) ile AFAD tarafından yayımlanan ulusal heyelan envanteri ve duyarlılık haritalarına dikkat çeken Bektaş, özellikle kuzeye bakan yamaçlarda ciddi risk bulunduğunu söyledi.
Deprem ve zemin güvenliği konularındaki değerlendirmeleriyle sık sık gündeme gelen Bektaş, bu kez yoğun yağışların tetikleyebileceği heyelan tehlikesine karşı vatandaşları ve yerel yönetimleri uyardı.
Trabzon ve Rize’nin kuzeye bakan yamaçları risk altında
Prof. Dr. Osman Bektaş, Trabzon ve Rize’de kuzeye bakan yamaçların geniş ölçüde heyelan tehlikesi taşıdığını belirterek, yapı güvenliğinin yalnızca temel taşıma gücü veya istinat duvarı hesabıyla sınırlandırılamayacağını ifade etti. Bektaş’a göre, bölgede artan yapılaşma nedeniyle yamaçların genel stabilitesinin ayrıntılı biçimde değerlendirilmesi gerekiyor. Özellikle çok katlı yapıların bulunduğu alanlarda uzun dönem güvenliğin sağlanabilmesi için potansiyel kayma yüzeylerinin belirlenmesi büyük önem taşıyor.
TBDY 2018 yönetmeliği şev stabilitesi analizini zorunlu kılıyor
Bektaş, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018’in geoteknik tasarım kapsamında şevin genel stabilitesinin değerlendirilmesini, potansiyel kayma yüzeylerinin belirlenmesini ve hem statik hem de depremli koşullarda analiz yapılmasını öngördüğünü hatırlattı. Drenaj sistemlerinin önemli bir güvenlik unsuru olduğunu belirten Bektaş, heyelan duyarlı yamaçlarda yalnızca drenaj önlemleriyle güvenliğin sağlanamayacağını söyledi. Potansiyel kayma dairesi belirlenmeden yoğun yerleşim alanları ve çok katlı yapıların uzun vadeli güvenliğinin tam olarak değerlendirilemeyeceğini vurguladı.
“Sadece duvarı değil, yamacı da hesaplayın”
Prof. Dr. Bektaş, yapı güvenliği konusunda en önemli eksikliklerden birinin yamaç davranışının göz ardı edilmesi olduğunu belirterek, “TBDY 2018 açık uyarıyor: sadece duvarı değil, yamacı da hesaplayın” ifadelerini kullandı. Bu değerlendirme, özellikle heyelan geçmişi bulunan bölgelerde yapılacak yeni projelerde şev stabilitesi analizlerinin önemini bir kez daha gündeme taşıdı.
İstinat duvarları hayati önem taşıyor
Karadeniz Bölgesi’nde son dönemde artan yağışların istinat duvarlarını daha da kritik hale getirdiğini belirten Bektaş, aktif heyelan sahalarında hızla artan yapılaşmanın can ve mal güvenliği açısından ciddi risk oluşturduğunu söyledi. İstinat duvarlarının önemli bir güvence olduğunu ancak tek başına yeterli görülmemesi gerektiğini ifade eden Bektaş, şev stabilitesi, kayma dairesi, yeraltı suyu etkileri ve deprem yüklerinin birlikte değerlendirilmemesi durumunda ilerleyen yıllarda beklenmeyen duvar göçmeleri ve heyelan felaketlerinin yaşanabileceği uyarısında bulundu.
Doğru planlama hayat kurtarıyor
Prof. Dr. Osman Bektaş, Trabzon ve Rize başta olmak üzere heyelan duyarlılığı yüksek bölgelerde yapılacak her yeni yapılaşmada bilimsel zemin etütlerinin ve yönetmeliklere uygun geoteknik analizlerin eksiksiz uygulanması gerektiğini belirtti. Bektaş, “Doğru planlama hayat kurtarır” diyerek hem yerel yönetimlerin hem de yatırımcıların uzun vadeli güvenliği önceleyen projeler geliştirmesi gerektiğini sözlerine ekledi.