Nöbetçi Eczaneler
Milli Eğitim Bakanlığı, ortaokul ve lise öğrencilerinin sınav süreçlerinde yeni bir dönemin kapısını aralıyor. Öğrencilerin yalnızca aldıkları notlarla değil, bilgi ve becerilerini ne ölçüde geliştirdikleriyle de değerlendirilmesini amaçlayan Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS) tanıtıldı. Dijital altyapı üzerinden yürütülmesi planlanan sistemle sınav hazırlama, uygulama ve değerlendirme süreçlerinin ortak standartlara kavuşturulması hedefleniyor.
2026-2027 eğitim öğretim yılının birinci dönemindeki ilk yazılı sınavlarla birlikte devreye alınması planlanan uygulama, belirlenen sınıf düzeylerinde toplam 16 ders grubunu kapsayacak. Yeni sistemde açık uçlu soruların yanı sıra dijital soru havuzu, öğrenci bazlı başarı analizleri ve gelişim odaklı geri bildirimler de ön plana çıkacak.
MEB’in yeni sınav sistemiyle öğrencilerin değerlendirilme biçimi değişecek
MEB tarafından geliştirilen Ortak Yazılı Sınav Sistemi, sınavların hazırlanmasından sonuçların analiz edilmesine kadar uzanan süreci dijital ortamda bir araya getirecek. Yeni EBA üzerinden öğretmenlerin kullanımına sunulan platform, öğretim programlarında yer alan öğrenme çıktılarıyla uyumlu sorular hazırlanmasına ve sınavların belirli ölçütler doğrultusunda oluşturulmasına imkân tanıyacak. Sistemin temel amaçlarından biri, farklı okullarda ve bölgelerde eğitim alan öğrencilerin benzer standartlarda değerlendirilmesini sağlamak. Böylece sınav süreçlerinde ortak bir yaklaşımın güçlendirilmesi ve öğretmenlerin değerlendirme çalışmalarının kolaylaştırılması amaçlanıyor. Yeni uygulamayla birlikte öğrencilerin akademik performansının yalnızca sınav puanları üzerinden ele alınması yerine, hangi konuları öğrendiklerinin ve hangi becerileri geliştirmeleri gerektiğinin de ortaya konulması hedefleniyor.
Yeni sınav sistemi 2026-2027 eğitim öğretim yılında başlayacak
Bakanlığın duyurusuna göre Ortak Yazılı Sınav Sistemi, 2026-2027 eğitim öğretim yılı birinci dönem birinci yazılı sınavlarında uygulanmaya başlanacak. İlk aşamada ortaokul ve lise kademelerinde belirlenen sınıf seviyeleri kapsam içine alınacak. Ortaokullarda 5, 6 ve 7’nci sınıflar, liselerde ise 9, 10 ve 11’inci sınıflar yeni sistem kapsamında sınava girecek. Uygulamanın belirlenen derslerde yürütülmesiyle sınav hazırlama ve değerlendirme süreçlerinin daha sistematik hale getirilmesi amaçlanıyor.
Ortaokul ve liselerde hangi derslerde yeni sistem uygulanacak?
Yeni sınav sisteminin kapsamı ortaokul ve lise düzeyinde farklı ders gruplarını içeriyor. Ortaokullarda Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler, din kültürü ve ahlak bilgisi ile İngilizce derslerinde uygulama yapılması planlanıyor. Liselerde ise Türk dili ve edebiyatı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, felsefe, din kültürü ve ahlak bilgisi ile İngilizce dersleri sistemin kapsamına alınacak. Böylece ortaokullarda altı, liselerde ise 10 ders grubu olmak üzere toplam 16 branşta ortak bir ölçme ve değerlendirme yaklaşımının uygulanması hedefleniyor.
Her sınav dönemi için yaklaşık 8 bin yeni soru hazırlanacak
Ortak Yazılı Sınav Sistemi’nin en önemli bileşenlerinden birini dijital soru havuzu oluşturacak. MEB’in açıklamasına göre her sınav döneminde yaklaşık 8 bin yeni sorunun hazırlanması planlanıyor. Sorular, ilgili öğretim programlarının öğrenme çıktılarıyla uyumlu olacak ve farklı bilişsel beceri düzeylerini ölçecek şekilde oluşturulacak. Sınavların hazırlanmasında eğitim öğretim yılı başında zümre öğretmenleri tarafından belirlenen konu ve soru dağılım tabloları esas alınacak. Öğretmenler, belirlenen senaryolar doğrultusunda sınavların içeriğini oluşturacak. İlgili öğrenme çıktılarına yönelik iki sorunun zümre öğretmenlerinin ortak kararıyla hazırlanması, diğer soruların ise Bakanlığın soru havuzundan belirlenen güçlük seviyelerine göre seçilmesi öngörülüyor. Soruların kolay, orta ve zor düzeyleri ile puan değerlerinin belirlenmesinde öğretmenlerin mesleki değerlendirmeleri de etkili olacak. Bu yaklaşımla sınavların hem ders programlarıyla uyumlu olması hem de öğrencilerin farklı düzeylerdeki becerilerini ölçmesi amaçlanıyor.
Açık uçlu sorularla öğrencilerin düşünme becerileri ölçülecek
Yeni sistemde öğrencilerin kendi ifadeleriyle cevap oluşturabildiği açık uçlu soruların kullanımı desteklenecek. Böylece yalnızca doğru cevabı işaretlemeye dayalı ölçme yaklaşımının ötesine geçilerek öğrencilerin bilgiyi nasıl kullandıklarının da değerlendirilmesi hedeflenecek. Millî Eğitim Bakan Yardımcısı Ömer Faruk Yelkenci, sistemin tanıtımında açık uçlu soruların öğrencilerin düşünme becerilerinin gelişmesine katkı sağlayacağını belirtti. Bu kapsamda öğrencilerin bilgileri analiz etmesi, yorumlaması, farklı kavramlar arasında ilişki kurması ve karşılaştıkları problemlere çözüm üretmesi önem kazanacak. Öwğrencilerin düşüncelerini gerekçeleriyle açıklayabilmeleri, sorgulama ve eleştirel düşünme becerilerini kullanabilmeleri de yeni ölçme yaklaşımının hedefleri arasında yer alacak.
Sınav sonuçları öğrenci bazında ayrıntılı olarak analiz edilecek
Ortak Yazılı Sınav Sistemi, sınavların tamamlanmasının ardından gerçekleştirilecek değerlendirme sürecini de kapsıyor. Öğrencilerin sorulara verdikleri cevaplardan elde edilen puanların e-Okul sistemine girilmesi ve sonuçların ilgili öğrenme çıktılarıyla ilişkilendirilmesi planlanıyor. Bu sayede öğretmenler, öğrencilerin hangi konularda başarılı olduğunu ve hangi alanlarda desteğe ihtiyaç duyduğunu daha ayrıntılı biçimde değerlendirebilecek. Sınav verilerinin sınıf ve şube düzeyinde de analiz edilmesiyle ortak öğrenme eksikliklerinin belirlenmesi ve derslerin ihtiyaçlara göre yeniden planlanması kolaylaşacak. Yeni yaklaşımın, öğrencilerin gelişimlerinin zaman içinde izlenmesine de katkı sağlaması bekleniyor. Farklı tarihlerde yapılan sınavların sonuçları karşılaştırılarak öğrencilerin hangi alanlarda ilerleme kaydettiği görülebilecek.
Veliler çocuklarının gelişimini daha ayrıntılı takip edebilecek
Yeni sınav sistemi yalnızca öğretmenlere yönelik değerlendirme araçlarıyla sınırlı kalmayacak. Öğrencilerin ve velilerin de akademik gelişime ilişkin daha kapsamlı bilgilere ulaşması amaçlanıyor. Sınav sonuçları sayesinde öğrenciler, toplam puanlarının yanı sıra hangi öğrenme çıktılarında başarılı olduklarını ve hangi konularda kendilerini geliştirmeleri gerektiğini görebilecek. Veliler de çocuklarının yalnızca notlarını değil, öğrendikleri konuları ve desteklenmesi gereken alanları daha yakından takip edebilecek.
Yapay zekâ destekli soru hazırlama ve puanlama çalışmaları gündemde
MEB, dijital soru havuzunun yalnızca sınav hazırlama süreçlerinde değil, eğitim politikalarının geliştirilmesinde de kullanılmasını planlıyor. Sistemde birikecek verilerin analiz edilmesiyle öğrencilerin öğrenme ihtiyaçlarının daha kapsamlı biçimde değerlendirilmesi amaçlanıyor. Bakan Yardımcısı Ömer Faruk Yelkenci, yapay zekâ destekli soru yazımı ve açık uçlu soruların puanlanmasına yönelik çalışmaların da sistemle bütünleştirilmesinin planlandığını açıkladı. Bu çalışmaların hayata geçirilmesiyle soru hazırlama ve değerlendirme süreçlerinde dijital araçlardan daha fazla yararlanılması gündeme gelecek. Yeni sistemin uygulama sürecinde açık uçlu soruların değerlendirilmesi, öğretmenlerin iş yükü ve öğrencilere sunulacak geri bildirimlerin niteliği de önem taşıyacak. MEB’in yeni sınav modeliyle hedefi, ölçme ve değerlendirme süreçlerini daha standart, kapsamlı ve gelişim odaklı bir yapıya kavuşturmak. 2026-2027 eğitim öğretim yılında başlaması planlanan uygulamanın, ortaokul ve lise öğrencilerinin sınav deneyiminde nasıl bir değişim yaratacağı ise uygulama sürecinde ortaya çıkacak.