Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nda düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Konseyi’nin 13. Zirvesi’nde konuştu. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in katılmadığı toplantıda Türk dünyasının ortak geleceğine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Erdoğan, birlik ve dayanışma mesajı verdi.
Cumhuriyet’in 103’üncü yıl dönümünü Türk devletlerinin liderleriyle birlikte kutlamaktan duyduğu memnuniyeti dile getiren Erdoğan, zirvenin ortak gelecek açısından önemli bir buluşma olduğunu söyledi.
“Türk dünyasında ayrılığa yer yok”
Zirvenin temasının merhum İsmail Gaspıralı’nın fikirlerinden esinlenerek “Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” olarak belirlendiğini ifade eden Erdoğan, bu anlayışın ortak hedefler etrafında kenetlenmeyi ve iş birliğini güçlendirmeyi amaçladığını belirtti. Türkiye’nin TDT dönem başkanlığını Azerbaycan’dan devralacağını açıklayan Erdoğan, Azerbaycan’a dönem başkanlığı süresince yürüttüğü çalışmalar dolayısıyla teşekkür etti. Türk dünyasının birlikteliğine ilişkin mesajında Erdoğan, “Türk dünyasının aile fotoğrafında ayrılığa, gayrılığa, ihtilafa yer yoktur. Hepimiz biriz, beraberiz, ezelden ebede kadar inşallah kardeşiz” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin dönem başkanlığı hedefleri
Türkiye’nin dönem başkanlığı süresince teşkilatın kurumsal birikimini somut kazanımlara dönüştürmeyi hedeflediklerini belirten Erdoğan, ortak dilin yaygınlaştırılması, kültürel etkinliklerin desteklenmesi ve ülkeler arasındaki seyahatlerin kolaylaştırılması gibi başlıklara öncelik verileceğini söyledi. Aile kurumunun güçlendirilmesi ve kadınların toplumdaki rolünün desteklenmesinin de önem taşıdığını kaydeden Erdoğan, Aile ve Kadın Konseyi Yüksek Onur Kurulu’nun ilk toplantısının eşi Emine Erdoğan’ın himayesinde gerçekleştirilmesinden memnuniyet duyduğunu dile getirdi. Erdoğan, Türkmenistan’ın teşkilat çalışmalarına katkılarını takdir ettiklerini belirterek ülkenin en kısa zamanda tam üye olarak aile meclisinde yer almasını temenni etti.
Güney Kafkasya ve İran mesajı
Bölgede barış ve istikrarın sağlanmasının Türk dünyasının tamamı için yeni fırsatlar oluşturacağını ifade eden Erdoğan, Azerbaycan ile Ermenistan arasında yürütülen temasları desteklediklerini söyledi. Kalıcı barışın sağlanması için Türkiye’nin katkı sunmaya devam edeceğini belirten Erdoğan, bölgesel ihtilafların küresel ekonomi, ticaret ve enerji piyasalarında da ağır sonuçlar doğurduğuna işaret etti. İran ile son dönemde yeniden yükselen gerilime de değinen Erdoğan, tansiyonun silahlar yerine diplomasi yoluyla düşürülmesi temennisinde bulundu.
Erdoğan’dan Türk devletlerine Filistin çağrısı
Konuşmasında Filistin meselesine de geniş yer ayıran Erdoğan, Türk devletlerinin adil çözüm için daha fazla çaba göstermesi gerektiğini söyledi. Gazze’ye insani yardımların ulaştırılması ve bölgenin yeniden imar çalışmalarının bir an önce başlatılması için gerekli katkının sağlanması çağrısında bulunan Erdoğan, 1967 sınırları temelinde, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız ve egemen Filistin Devleti’nin kurulmasına destek vermeyi sürdüreceklerini ifade etti.
Ortak ticaret platformu önerisi
Türk dünyasının güçlü bir ticaret, ulaştırma ve enerji merkezine dönüşmesinin mümkün olduğunu belirten Erdoğan, Trans Hazar Doğu-Batı Orta Koridoru’nun geleceğin ticaretinde stratejik rol üstleneceğini söyledi. Siber güvenlik alanındaki iş birliğinin önemine dikkat çeken Erdoğan, siber güvenlik ve siber iş birliği mutabakatının en kısa sürede imzalanarak uygulamaya geçirilmesini beklediklerini kaydetti. Ortak uydu projesinin hızlandırılmasının da öncelikleri arasında bulunduğunu belirten Erdoğan, Türk devletlerinin pazarlarını bir araya getirecek ortak bir dijital ticaret platformu kurulmasını önerdi.
Büyük Türk Dili Modeli için iş birliği çağrısı
Erdoğan, konuşmasında yapay zekâ ve dijital teknolojiler alanındaki ortak çalışmalara da değindi. Oğuz, Kıpçak ve Karluk dil gruplarını kapsayacak Büyük Türk Dili Modeli’nin geliştirilmesi için tüm üye ülkelerin katkı sunmasını beklediklerini söyledi. Türk dünyasının dijital alanda da ortak hareket etmesinin önemine işaret eden Erdoğan, ortak dil ve teknoloji çalışmalarının geleceğe yönelik iş birliğinin temel başlıkları arasında yer aldığını vurguladı.
